Çocuklarda sık görülen ve çoklukla ergenlikle kaybolan uyurgezerlik, erişkinlerde önemli hastalıkların habercisi olabilir. Uzmanlar, uyurgezer şahısların ansızın uyandırılmaması gerektiği konusunda uyarıyor.
HABERE İLİŞKİN GÖRÜNTÜ İÇİN TIKLAYIN İZLE
Gece yarısı birdenbire yataktan kalkıp mesken içinde şuursuzca dolaşan birini görmek, pek çok aile için büyük bir kaygı ve endişe kaynağı olmaya devam ediyor. Tıp dünyasında somnambulizm olarak bilinen uyurgezerlik, sanılanın tersine bir uyanıklık hali değil, beynin en derin uyku evresinde gerçekleşen gizemli bir süreçtir.
Medipol Üniversitesi Çamlıca Hastanesi’nden Uzm. Dr. Gözde Nezir Eyican, hem çocuklarda hem de erişkinlerde görülebilen bu uyku bozukluğunun anatomisini ve yanlışsız müdahale yollarını paylaştı.
DIŞARIDAN BAKILDIĞINDA UYANIK ÜZERE GÖRÜNÜR
Uzm. Dr. Eyican, “Uyurgezerlik non-REM uyku evresinde ortaya çıkıyor. Uyurgezerlik sırasında kişi bilinçsiz formda yataktan kalkabilir, konut içinde dolaşabilir ve çeşitli davranışlar sergileyebilir. Gözleri açık görünür ve dışarıdan bakıldığında uyanık üzere algılanabilir fakat aslında kişi o sırada derin uykudadır. Uyurgezerlik çocukluk çağında daha sık görülüyor. Çocukluk çağında görülen uyurgezerlik birçok vakit ergenlik devrine gerçek bizatihi düzelir. Fakat birtakım şahıslarda erişkin yaşlarda da devam edebilir.” diye konuştu.
ANNE BABADA VARSA ÇOCUKLARDA GÖRÜLME RİSKİ ARTIYOR
Uyurgezerlikte genetik faktörlerin kıymetli rol oynadığını belirten Dr. Eyican, “Ailede benzer hikayeler bulunması riski artırabilir. Anne yahut babada uyurgezerlik varsa çocuklarda görülme ihtimali artabiliyor. Birebir halde çocukluk devrinde uyurgezerlik yaşayan bireylerde ilerleyen yıllarda tekrar ortaya çıkma ihtimali de bulunabiliyor. Uyurgezer bir kişinin ani formda uyandırılması gerçek bir yaklaşım değildir. Uyurgezer bir kişiyi o anda uyandırmak oryantasyon bozukluğuna neden olabilir ve kişiyi panik haline sokabilir. Bu durumda yapılması gereken en yanlışsız şey, kişiyi sakin bir halde yönlendirerek tekrar yatağına dönmesini sağlamaktır.” ifadelerini kullandı.
UYKU TESTİNİN ÖNEMİ
Uyurgezerlik teşhisinde uyku testinin değerli bir metot olduğunu belirten Eyican, şunları söyledi: “Polisomnografi ismi verilen uyku testi sayesinde uyurgezerliğin öbür nörolojik hastalıklarla karışıp karışmadığını anlayabiliyoruz. Birebir vakitte uyku apnesi üzere eşlik eden meseleleri da tespit edebiliyoruz.”
ERİŞKİNLER KESİNLİKLE TEŞHİS VE TEDAVİ PLANLANMALI
Erişkin yaşlarda ortaya çıkan uyurgezerliğin kimi hastalıklarla birlikte görülebileceğini belirten Dr. Eyican, “Uyurgezerlik erişkinlerde uyku apnesi, huzursuz bacaklar sendromu, birtakım psikiyatrik hastalıklar yahut nörolojik rahatsızlıklarla birlikte görülebilir. Bu nedenle erişkinlerde kesinlikle teşhis ve tedavi planı yapılmalıdır. Uyurgezerlik sırasında kişi farkında olmadan kendisine yahut etrafındakilere ziyan verebilir. Bu nedenle kesici ve delici aletlerin bulunduğu alanların kilitlenmesi, kapı ve pencerelere güvenlik kilidi takılması üzere tedbirler alınmalıdır.”
